Áp trần lãi suất huy động vàng 0,5%/năm, lập quỹ vàng 20 tấn… là các vũ khí mới có thể sắp được Ngân hàng Nhà nước áp dụng để bình ổn thị trường vàng.
20 tấn vàng: đã có
Mấy ngày qua, thị trường vàng xôn xao về việc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cùng một nhóm ngân hàng thương mại và Công ty TNHH một thành viên Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC) lập ra một quỹ vàng 20 tấn để bình ổn thị trường. Theo tính toán của SJC và các ngân hàng, số vàng này lớn hơn nhiều so với hạn ngạch mà NHNN cấp ra mỗi đợt thời gian qua, nên khó có tổ chức, cá nhân nào đứng ra thu gom đủ vàng để làm giá.
Ông Đinh Nho Bảng, Phó chủ tịch Hiệp hội Kinh doanh vàng Việt Nam nhận định: “Ý tưởng thành lập quỹ vàng 20 tấn là tốt, nhưng việc thành công hay không còn tùy vào cơ chế hoạt động và huy động của quỹ. Nếu có cơ chế tốt, huy động được các đơn vị góp vốn vào quỹ thì quá tốt, nhập khẩu vàng sẽ giảm”.
Về vấn đề này, ông Phí Đăng Minh, nguyên Phó vụ trưởng Vụ Quản lý ngoại hối (NHNN), chuyên viên Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam lại cho rằng, thực chất là nguồn vốn cho quỹ vàng 20 tấn này đã có. Theo quy định của Thông tư 11/2011/TT-NHNN, các ngân hàng không được sử dụng vàng huy động để cho vay. Trước đó, Thông tư 22/2010/TT-NHNN cũng quy định, các ngân hàng chỉ được chuyển 30% vốn vàng thành tiền đồng để cho vay. “Nguồn vàng còn tồn trong các ngân hàng khá nhiều, cộng lại với vốn vàng của SJC có thể lên tới 20 tấn. Đây là cơ sở để một số ngân hàng cùng SJC đưa ra đề xuất trên”, ông Minh nói.
TS. Cao Sĩ Kiêm, nguyên Thống đốc NHNN cũng cho rằng, việc có một DN được Nhà nước kiểm soát đứng ra để thu về, rút ra vàng theo ý của Nhà nước, không có yếu tố đầu cơ là rất cần thiết để ổn định thị trường vàng.
Dù vậy, vẫn còn không ít ý kiến băn khoăn. Chẳng hạn có câu hỏi đặt ra rằng, nếu quỹ được thành lập, đơn vị nào sẽ chịu trách nhiệm quản lý chính, lời lãi phân chia ra sao, thời điểm mua vào, bán ra cho thị trường được căn cứ vào đâu?
Thực tế cho thấy, tháng 8 năm nay, sau khi SJC và Tập đoàn Vàng bạc đá quý DOJI bán vàng nhằm góp phần bình ổn giá, theo yêu cầu của NHNN, thì giá vàng xuống dốc không phanh, khiến người dân trót mua vàng “bình ổn” ngậm trái đắng.
Trần lãi suất vàng 0,5%/năm là hợp lý
Bên cạnh lập quỹ vàng, NHNN cũng đang tính đến giải pháp áp trần lãi suất huy động vàng 0,5%/năm. Như vậy, sau VND và USD, vàng cũng sẽ bị áp trần lãi suất huy động.
Câu hỏi mà nhiều chuyên gia quan tâm đặt ra là, nếu NHNN cho phép các ngân hàng thương mại trả lãi với huy động vàng, thì sau đó, số vàng này được xử lý ra sao? Nếu số vàng huy động được mà sinh lời thấp hơn lãi suất phải trả cho người dân thì lấy gì để bù đắp?
Giải đáp những câu hỏi này, đại diện NHNN cho rằng, cùng với cơ chế lãi suất huy động, NHNN có thể xem xét mở lại nghiệp vụ kinh doanh vàng tài khoản, khi đó, các ngân hàng thương mại sẽ có kênh để xử lý vàng, hạn chế rủi ro và sinh lãi.
Nhiều ngân hàng thương mại cho rằng, việc áp trần lãi suất huy động vàng quá thấp trong bối cảnh huy động VND khó khăn như hiện nay sẽ gây thêm nhiều khó khăn cho ngân hàng nhỏ. Hiện tại, do thiếu vốn, nhiều ngân hàng đã nâng lãi suất huy động vàng lên tới 2,5%/năm.
Song, ông Phí Đăng Minh cho rằng, việc áp dụng trần lãi suất huy động vàng là hợp lý. “Điều quan trọng nhất là phải làm giảm tình trạng vàng hóa trong dân, giảm nhu cầu tích trữ. Áp dụng trần lãi suất huy động vàng cao sẽ khuyến khích người dân tích trữ vàng. Ngược lại, áp dụng trần lãi suất thấp sẽ khiến người dân giảm tâm lý tích trữ. Hiện tại, nhiều nước đang áp dụng lãi suất huy động vàng là 0,5%/năm”, ông Minh nhấn mạnh.
Trích nguồn: VIR